بارفروشان و دستفروشانی که در خیابانها، بلوارها و حتی معابر اصلی شهر شیراز بساط میکنند، علاوه بر ایجاد سد معبر، عاملی در بروز ترافیکهای سنگین، نارضایتی شهروندان و اخلال در فعالیتهای صنفی شدهاند؛ معضلی که به نظر میرسد با ساماندهی اصولی و الگوبرداری از شهرهای موفق، قابل حل باشد.
به گزارش شیراز۱۴۰۰، به نقل از ایسنا، حضور گسترده بارفروشان و دستفروشان در حاشیه معابر پرتردد بهویژه در مناطق مرکزی و جنوب و حتی در کمربندیهای اطراف شیراز، نه تنها چهره شهری را مخدوش کرده بلکه در ساعات پرتردد موجب بروز گرههای ترافیکی و مزاحمت برای کسبه و عابران شده است. برخی کارشناسان ریشه این پدیده را در نبود شغل پایدار، ضعف در نظارت و همچنین ناکارآمدی برخی ساختارهای اجرایی میدانند.
از سوی دیگر، شهرداری شیراز در برابر این پدیده، چالشهای متعددی دارد؛ از بُعد اجتماعی و معیشتی این قشر تا الزامات قانونی و مدیریت شهری. در همین راستا، شورای اسلامی شهر شیراز در تلاش است تا از مسیر سیاستگذاری و تصویب طرحهای قانونی، راه را برای حل این معضل هموار سازد.
الگوبرداری از مشهد برای ساماندهی دستفروشان
رئیس کمیسیون خدمات شهری، سلامت و محیط زیست شورای شهر شیراز در گفتوگو با خبرنگار ایسنا، با تأکید بر اینکه شورای شهر تنها نقش سیاستگذار را ایفا میکند، اظهار کرد: ما در اجرا دخالت نمیکنیم، اما همه ضوابط و لوازم قانونی برای ساماندهی بارفروشان و دستفروشان از سوی شورا تدوین و به شهرداری ابلاغ شده است.
مسعود زارعی با بیان اینکه برخورد صرف با پدیده دستفروشی یا بارفروشی، پرداختن به معلول است و باید علتیابی شود، گفت: اگر امروز این افراد را جمعآوری کنیم، فردا در نقطهای دیگر بساط خواهند کرد. به همین دلیل نگاه ما بر مبنای ساماندهی و ایجاد ساختار پایدار است.
وی با اشاره به طرح موفق ساماندهی بارفروشان در مشهد ادامه داد: یک طرح ساماندهی نوین در شهر مشهد به اجرا درآمده است که آن را به عنوان الگو به شهرداری شیراز معرفی کردهایم. بر این اساس، شهرداری موظف شده تا این تجربه را به طور کامل بررسی کند و فرآیند اجرای آن را در شیراز عملیاتی کند.
به گفته این عضو شورای شهر شیراز، در این طرح، برای بارفروشان مکانهایی مشخص و منطقهبندی شده در نظر گرفته میشود که هر منطقه پیمانکار خاص خود را دارد و یک مشاور نیز مسئول شناسایی نقاط مناسب در سطح شهر است؛ نقاطی که ظرفیت و اصطلاحاً «پاخور» مناسبی داشته باشند.
زارعی اضافه کرد: برای دستفروشان نیز بازارچههایی بهصورت عصرانه یا شبانه و در روزهای مختلف طراحی میشود. تمامی این موارد با پشتوانه قانونی مصوب در شورای شهر شیراز، به شهرداری ابلاغ شده و شهرداری موظف به اجرای آن است.
راهکار ساماندهی، نه مقابله صرف
معضل سد معبر توسط بارفروشان و دستفروشان اگرچه جلوهای از نابسامانی شهری است، اما به گفته کارشناسان، باید از دریچه اجتماعی، اقتصادی و مدیریتی مورد بررسی قرار گیرد. تجربه شهرهایی نظیر مشهد که توانستهاند از طریق مدیریت مشارکتی، مکانیابی اصولی و ایجاد بازارچههای ویژه، این پدیده را کنترل کنند، میتواند الگویی مناسب برای کلانشهری چون شیراز باشد.
آنچه اکنون ضروری به نظر میرسد، همت جدی دستگاههای اجرایی برای اجرای طرحهای مصوب شورای شهر است؛ طرحهایی که اگر به درستی عملیاتی شوند، نهتنها سیمای شهر را سامان میدهند، بلکه از بروز تنشهای اجتماعی و تضاد میان شهروندان و کسبه با قشر دستفروش نیز جلوگیری خواهند کرد.
